Hormonen testen als man: testosteron en SHBG meten

Het panel bestaat uit vier waarden:

• Testosteron totaal: alle testosteron in je bloed, gebonden en vrij samen.
• SHBG: het eiwit dat testosteron stevig bindt. Dat gebonden deel kan je lichaam niet direct gebruiken.
• Albumine: een eiwit dat testosteron losjes bindt. Dat deel komt makkelijk vrij.
• Vrij testosteron: het deel dat je lichaam direct kan gebruiken. Het wordt berekend uit de andere drie waarden.

Deze test past bij mannen die willen weten hoe hun testosteron ervoor staat. Bijvoorbeeld bij:

• minder zin in seks of minder ochtenderecties
• aanhoudende vermoeidheid of weinig energie
• minder spierkracht of een trager herstel na training
• eerder afwijkende waarden die je wilt blijven volgen

Klachten zoals vermoeidheid of een verminderd libido passen bij een hormonale disbalans. Ze hebben vaak ook andere oorzaken. Ook slaap, stress, gewicht en medicijnen spelen een belangrijke rol.

Gebruik je al testosterontherapie onder begeleiding van een arts? Kies dan het TRT monitoring bloedonderzoek. Dat volgt ook je hematocriet, leverwaarden en PSA.

Een arts kijkt naar de drie testosteronwaarden samen, niet naar één getal. Je totale testosteron kan normaal zijn terwijl je vrij testosteron laag is. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij een hoge SHBG.

Een lage waarde wordt meestal nog een keer gemeten, op een andere ochtend. Testosteron schommelt namelijk van dag tot dag. Pas een herhaald lage waarde in combinatie met klachten zegt echt iets.

Testosteron is 's ochtends het hoogst en daalt in de loop van de dag. Laat je bloed daarom prikken vóór 10.00 uur, het liefst tussen 7.00 en 9.00 uur.

Stop 72 uur voor de afname met biotine. Dat zit in veel haar- en multivitaminesupplementen en kan de meting verstoren. Nuchter zijn is voor dit panel niet nodig.

Je bestelt de test online. Daarna vragen wij je verwijzing aan via ZorgDomein. Reken daarvoor op één werkdag. Bestel je 's avonds of in het weekend, dan telt de eerstvolgende werkdag.

Je krijgt een e-mail van ZorgDomein met een barcode. Die barcode laat je zien op de priklocatie. Zonder BSN ontbreekt die barcode: je print dan via de link in de mail je verwijzingsformulier en neemt dat mee naar de priklocatie. Je kiest uit 650+ priklocaties in Nederland.

Een medewerker neemt een buisje bloed af uit je arm. Het buisje gaat naar het gecertificeerde laboratorium van die priklocatie. Reken op ongeveer vijf dagen tot je uitslag.

Je ziet je uitslag in je account, per waarde naast het referentiebereik. Een BIG-geregistreerde arts beoordeelt elk resultaat. Een waarde buiten het bereik is niet automatisch een probleem.

Bespreek afwijkende waarden met je huisarts. Je kunt je uitslag gewoon met hem of haar delen.

Heb je aanhoudende klachten, dan kan je huisarts je testosteron laten bepalen. Je zorgverzekering vergoedt dat onderzoek dan meestal.

Zelf testen kan zonder verwijzing van de huisarts. Je betaalt de test dan zelf en kiest zelf wanneer je meet. Dat is handig als je je waarden over tijd wilt volgen.