Creatine en je bloedwaarden: wat verandert er echt?

Creatine verhoogt je creatinine licht en verandert hoeveel water je vasthoudt, maar het beschadigt bij gezonde mensen de nieren niet. Die kleine stijging is logisch: creatinine is het afbraakproduct van creatine. Het is een rekenkundig gevolg van je supplement, geen alarmsignaal.

Creatine is een van de best onderzochte supplementen die er zijn. Toch zorgt juist die ene bloedwaarde nog steeds voor onnodige zorgen.

Verhoogt creatine je creatinine?

Ja, creatine kan je creatinine licht verhogen, en dat is normaal. Je lichaam breekt creatine af tot creatinine, dus meer creatine in je spieren betekent iets meer creatinine in je bloed. Die stijging valt meestal binnen of net boven het referentiegebied en betekent geen nierschade.

Omdat creatinine wordt gebruikt om je nierfunctie te schatten, kan je eGFR daardoor iets lager lijken. Je nieren werken dan gewoon door.

Is creatine veilig voor je nieren?

Bij gezonde mensen wordt creatine in normale doses als veilig beschreven. Meta-analyses en posities van sportvoedingsorganisaties vinden geen schadelijk effect op de nierfunctie bij doses tot 5 gram per dag (Kreider, 2017; Antonio, 2021). Heb je een bestaande nieraandoening, bespreek het dan eerst met je arts.

De zorg rond creatine en nieren komt grotendeels voort uit de verwarring met de creatininewaarde, niet uit aangetoonde schade.

Wat verandert er nog meer in je bloed en lichaam?

Creatine trekt water je spiercellen in, waardoor je hydratatie en je gewicht in het begin verschuiven. Dat verklaart de paar kilo die veel mensen de eerste weken aankomen. Het is vocht in de spier, geen vet.

Hoe test je je bloedwaarden als je creatine gebruikt?

Wil je een zuiver beeld van je nieren, beoordeel ze dan niet op creatinine alleen. Cystatine C hangt niet af van je spiermassa of je creatinegebruik en geeft daardoor vaak een eerlijker beeld (Baxmann, 2008). Combineer het met kreatinine en ureum.

Test op een rustige dag en drink genoeg. Ons niergezondheid bloedonderzoek bundelt die markers, zodat je je startpunt en je verloop kunt volgen.

Verder lezen: bloedwaarden voor krachtsporters, creatinine te hoog door spiermassa en eiwitinname en je nieren.

Mijn advies: laat een licht verhoogde creatinine je niet van je creatine afhouden als je nieren gezond zijn. Wil je zekerheid, meet dan cystatine C erbij en bespreek een aanhoudende afwijking met je huisarts.

Bronnen

1. Kreider RB, Kalman DS, Antonio J, et al. International Society of Sports Nutrition position stand: safety and efficacy of creatine supplementation in exercise, sport, and medicine. Journal of the International Society of Sports Nutrition. 2017. PMID: 28615996.
2. Antonio J, Candow DG, Forbes SC, et al. Common questions and misconceptions about creatine supplementation: what does the scientific evidence really show? Journal of the International Society of Sports Nutrition. 2021. PMID: 33557850.
3. Baxmann AC, Ahmed MS, Marques NC, et al. Influence of muscle mass and physical activity on serum and urinary creatinine and serum cystatin C. Clinical Journal of the American Society of Nephrology. 2008. PMID: 18235143.

Disclaimer

Elk bloedtestresultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Dit artikel geeft algemene informatie en is geen vervanging voor medisch advies. Een bloedtest is een hulpmiddel om beter geïnformeerd het gesprek met je huisarts in te gaan, geen diagnose op zichzelf. Bespreek voor behandelbeslissingen je resultaten met je huisarts.