Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Lever

Alkalische fosfatase: botten, botbreuken en de waarde

Naast de lever zijn de botten volgens de Cleveland Clinic de tweede grote bron van alkalische fosfatase in het bloed. Dat enzym, een eiwit in cellen dat bepaalde processen mogelijk maakt, komt ook in de galwegen, nieren en darmen voor.

Een genezende botbreuk kan de waarde volgens de Cleveland Clinic verhogen, net als botaandoeningen en leverziekten, terwijl een lage waarde volgens die bron minder vaak voorkomt. De hoogte van de alkalische fosfatase is alleen met een bloedtest vast te stellen.

Voor mannen van 19 tot en met 50 jaar hanteert Star-SHL 45 tot 128 U/l; voor vrouwen in die leeftijd is dat 38 tot 123 U/l.

Beoordeling door arts inbegrepen

Alkalische fosfatase is een enzym dat in het bloed vooral uit de lever en de botten komt. Een hoge waarde kan volgens de Cleveland Clinic wijzen op een leverziekte of een botaandoening, een lage waarde onder meer op ondervoeding.

  • Voor alkalische fosfatase hanteren Star-SHL en Unilabs bij mannen van 19 tot en met 50 jaar 45 tot 128 U/l en bij vrouwen van die leeftijd 38 tot 123 U/l.
  • Certe hanteert voor alkalische fosfatase boven 19 jaar minder dan 115 U/l bij mannen en minder dan 98 U/l bij vrouwen; Diagnostiek voor U boven 18 jaar 40 tot 120 U/l.
  • Een iso-enzymtest kan volgens de Cleveland Clinic laten zien of alkalische fosfatase uit de lever of uit de botten komt.

Referentiewaarden

Bekijk de waarde die voor jou geldt:

Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.

Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.

Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.

Jouw referentiewaarde
u/l
38 209 u/l
Referentiewaarden per groep, in u/l
Man · 13–18 jaar 63–190 u/l
63 190
Man · 19–50 jaar 45–128 u/l
45 128
Man · 51–65 jaar 46–126 u/l
46 126
Man · 66–80 jaar 44–134 u/l
44 134
Man · 81 jaar en ouder 45–145 u/l
45 145
Vrouw · 6–12 jaar 107–209 u/l
107 209
Vrouw · 13–18 jaar 44–149 u/l
44 149
Vrouw · 19–50 jaar 38–123 u/l
38 123
Vrouw · 51–65 jaar 48–142 u/l
48 142
Vrouw · 66–80 jaar 47–138 u/l
47 138
Vrouw · 81 jaar en ouder 45–146 u/l
45 146
38 209 u/l

Bron: NVKC Referentiepopulatie: Nederlandse huisartsenpopulatie (NUMBER, n=7.574.327)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

Alkalische Fosfatase: wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in u/l
Star-shl · Man · 19–50 jaar 45–128 U/l
45 128
Star-shl · Vrouw · 19–50 jaar 38–123 U/l
38 123
Star-shl · Man · 51–65 jaar 46–126 U/l
46 126
Star-shl · Vrouw · 51–65 jaar 48–142 U/l
48 142
Star-shl · Man · 66–80 jaar 44–134 U/l
44 134
Star-shl · Vrouw · 66–80 jaar 47–138 U/l
47 138
Star-shl · Man · 81 jaar en ouder 45–145 U/l
45 145
Star-shl · Vrouw · 81 jaar en ouder 45–146 U/l
45 146
Unilabs · Vrouw · 19–50 jaar 38–123 U/l
38 123
Unilabs · Vrouw · 51–65 jaar 48–142 U/l
48 142
Unilabs · Vrouw · 66–80 jaar 47–138 U/l
47 138
Unilabs · Vrouw · 81 jaar en ouder 45–146 U/l
45 146
Unilabs · Man · 19–50 jaar 45–128 U/l
45 128
Unilabs · Man · 51–65 jaar 46–126 U/l
46 126
Unilabs · Man · 66–80 jaar 44–134 U/l
44 134
Unilabs · Man · 81 jaar en ouder 45–145 U/l
45 145
Certe · Vrouw · 19 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 98 U/L
98
Certe · Man · 19 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 115 U/L
115
Diagnostiek voor U · Iedereen · 19 jaar en ouder 40–120 U/L
40 120
0 160,6 u/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

Alkalische Fosfatase: wat deze test meet

Een bepaling van alkalische fosfatase meet het enzym in U/l; Star-SHL meet het fotometrisch in serum, onder de code BA10.

Alkalische Fosfatase: waarom deze waarde ertoe doet

Alkalische fosfatase doet ertoe bij de botten, omdat een hoge waarde uit bot volgens de Cleveland Clinic kan wijzen op een genezende botbreuk, osteomalacie of een andere botaandoening.

Alkalische Fosfatase: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
In welke test
Whoop · €499,- · Whoop Heart Health · €629,- · Whoop Men's Health · €659,- · Whoop Performance Health · €689,-
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Alkalische Fosfatase: wanneer is meten zinvol?

Een ALP-test kan volgens de Cleveland Clinic worden gedaan bij tekenen van een botaandoening, zoals botpijn, gewrichtspijn, vergrote of afwijkend gevormde botten, of vaker botbreuken.

Alkalische Fosfatase: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Een tekort aan zink of magnesium en ondervoeding zijn volgens de Cleveland Clinic mogelijke oorzaken van een lage alkalische fosfatase, net als een traag werkende schildklier.

Hoge waarden

Een genezende botbreuk, de ziekte van Paget, osteomalacie en een te snel werkende bijschildklier kunnen de alkalische fosfatase volgens de Cleveland Clinic verhogen. Hepatitis, levercirrose en een vernauwde galweg staan in dezelfde bron als leveroorzaken.

Alkalische Fosfatase: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Ondervoeding

    Ondervoeding kan een lage alkalische fosfatase geven, die minder vaak voorkomt dan een hoge.

  • Tekort aan zink of magnesium

    Een tekort aan zink of aan magnesium kan een lage alkalische fosfatase geven.

  • Traag werkende schildklier (hypothyreoïdie)

    Een traag werkende schildklier kan een lage alkalische fosfatase geven.

  • Zeldzame erfelijke aandoeningen, zoals hypofosfatasie

    Zeldzame erfelijke aandoeningen, waaronder hypofosfatasie en de ziekte van Wilson, kunnen een lage alkalische fosfatase geven.

Wat de waarde verhoogt

  • Vernauwde of afgesloten galwegen

    Een vernauwde galweg, of een galweg die door kanker wordt afgesloten, kan een hoge alkalische fosfatase uit de lever geven.

  • Leverontsteking (hepatitis) of levercirrose

    Hepatitis, een ontsteking van de lever, en levercirrose kunnen een hoge alkalische fosfatase geven.

  • Zwangerschapscholestase

    Zwangerschapscholestase is een leverziekte die laat in de zwangerschap kan ontstaan en een hoge alkalische fosfatase kan geven.

  • Genezende botbreuk

    Een botbreuk die geneest, kan een hoge alkalische fosfatase uit bot geven.

  • Botziekten zoals de ziekte van Paget of osteomalacie

    De ziekte van Paget, een zeldzame chronische botziekte, en osteomalacie, die de botten verzwakt, kunnen een hoge alkalische fosfatase uit bot geven.

Alkalische Fosfatase: leefstijl en deze waarde

Meld bij een verhoogde alkalische fosfatase een recente botbreuk aan uw huisarts, omdat genezende botbreuken de waarde volgens de Cleveland Clinic kunnen verhogen.

Alkalische Fosfatase: veelgestelde vragen

Kan een botbreuk de alkalische fosfatase verhogen?

Een botbreuk die geneest kan de alkalische fosfatase volgens de Cleveland Clinic verhogen.

Alkalische Fosfatase: bronnen

  1. den Elzen WPJ, Brouwer N, Thelen MH, Le Cessie S, Haagen I-A, Cobbaert CM. NUMBER: standardized reference intervals in the Netherlands using a 'big data' approach. Clin Chem Lab Med 2018;57(1):42-56. (opgehaald 2026) doi.org
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  4. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  5. Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
  6. Cleveland Clinic Health Library, Alkaline Phosphatase (ALP), my.clevelandclinic.org, geraadpleegd 2026-10-18 (opgehaald 2026) my.clevelandclinic.org

Testproducten

Deze marker is opgenomen in de volgende testpanelen.

Sporters

Whoop

Een uitgebreid bloedonderzoek met 45 biomarkers, geïnspireerd op WHOOP Advanced Labs — een diepgaande blik op stofwisseling, hart- en vaatrisico, hormonen, lever, nieren en ontsteking.

SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) ALAT (Alanine-aminotransferase) LDL Cholesterol Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) Vrij Testosteron FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) Testosteron Totaal Bicarbonaat Calcium Chloride Ferritine IJzer Magnesium Kalium Natrium Transferrine CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Apo(B) (Apolipoproteïne B) HDL Cholesterol Cholesterol Totaal Albumine HOMA-IR Alkalische Fosfatase ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Bilirubine Totaal Totaal Eiwit Ureum Kreatinine Vitamine D (25-OH) eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Insuline (Nuchter) Leukocyten Differentiatie Transferrine Saturatie Lp(a) Triglyceriden Klein Bloedbeeld Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€499,-
Sporters

Whoop Heart Health

Een bloedonderzoek met 46 biomarkers voor hartgezondheid, geïnspireerd op het WHOOP Heart Health Panel — een geavanceerde blik op cholesterol, lipoproteïnen, ontsteking en nierfunctie.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) Cystatine C Urinezuur Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€629,-
Sporters

Whoop Men's Health

Een bloedonderzoek met 49 biomarkers voor mannen, geïnspireerd op het WHOOP Men's Health Panel — testosteron, PSA en prostaatgezondheid plus een complete stofwisselings- en hormoonbasis.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) PSA (Prostaatspecifiek Antigeen) Prolactine Leptine Urinezuur Zink Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€659,-
Sporters

Whoop Performance Health

Een bloedonderzoek met 51 biomarkers voor prestaties, geïnspireerd op het WHOOP Performance Health Panel — herstel, bloedaanmaak, schildklier, hormonen, ijzer en voedingsstatus voor wie traint.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) IGF-1 Creatine Kinase (CK) Reticulocyten Vrij T3 (Trijodothyronine) Vrij T4 (Thyroxine) Vitamine B12 Foliumzuur Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€689,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad

Alkalische Fosfatase

€8,-