Whoop Metabolic Health
Een bloedonderzoek met 52 biomarkers voor je stofwisseling, geïnspireerd op het WHOOP Metabolic Health Panel — bloedsuikerregulatie, insuline, schildklier, lever en de mineralen achter je metabolisme.
LDH is een enzym dat in bijna elk weefsel van uw lichaam voorkomt, van hartspier tot skeletspier. Voluit heet het lactaatdehydrogenase (LDH). Deze test meet de hoeveelheid LDH in het bloed. Zodra cellen kapot gaan, komt LDH vrij in de bloedbaan. Voor wie hard traint is dat direct relevant. Een zware sessie beschadigt spiervezels, en daardoor stijgt uw LDH waarde tijdelijk. Die stijging hoort bij het herstelproces. Ze zegt niets over uw lever, ook al staat LDH vaak in een leverpanel. Lees de uitslag daarom altijd samen met uw CK en ASAT.
Beoordeling door arts inbegrepen
Bekijk de waarde die voor jou geldt:
Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.
Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.
Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.
| Geslacht | Leeftijd | Referentiewaarde (u/l) | Verhouding op schaal |
|---|---|---|---|
| Man | · 1–5 jaar | 197–329 u/l |
197
329
|
| Man | · 6–12 jaar | 168–307 u/l |
168
307
|
| Man | · 13–18 jaar | 127–273 u/l |
127
273
|
| Vrouw | · 6–12 jaar | 148–313 u/l |
148
313
|
| Vrouw | · 13–18 jaar | 116–234 u/l |
116
234
|
| Iedereen | · 19–50 jaar | 118–251 u/l |
118
251
|
| Iedereen | · 51–65 jaar | 128–274 u/l |
128
274
|
| Iedereen | · 66–80 jaar | 130–282 u/l |
130
282
|
| Iedereen | · 81 jaar en ouder | 136–301 u/l |
136
301
|
Bron: NVKC Referentiepopulatie: Nederlandse huisartsenpopulatie (NUMBER, n=7.574.327)
Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.
Check je eigen waardeDeze test meet de totale hoeveelheid LDH in het bloed. Het enzym bestaat in vijf vormen, de iso-enzymen LDH-1 tot en met LDH-5. LDH-4 en LDH-5 zitten vooral in skeletspier. Juist die twee komen vrij bij spierarbeid.
Het enzym stuurt de omzetting van lactaat naar pyruvaat aan. Dat is dezelfde reactie die uw spieren gebruiken tijdens intensieve inspanning. Toch meet de test geen lactaat en ook geen melkzuur. Wordt LDH gemeten, dan gaat het om het enzym zelf, niet om de brandstof.
De routinetest telt alle vijf vormen bij elkaar op. U krijgt dus één getal terug. Dat getal onderscheidt spier niet van lever of bloedcel. Daarom is LDH in het bloed pas bruikbaar naast een tweede marker.
Voor een sporter is die tweede marker vrijwel altijd CK (creatinekinase). CK komt bijna uitsluitend uit spierweefsel. Stijgen LDH en CK samen, dan is de bron spier. Blijft CK normaal terwijl LDH stijgt, dan ligt de bron elders.
Ook ASAT stijgt mee bij spierschade. Dat kan een leverpanel misleidend maken.
Zo verlopen de drie waarden na een zware sessie.
| Na de sessie | LDH | CK | Wat u merkt |
|---|---|---|---|
| 0 tot 24 uur | Begint te stijgen | Stijgt snel | Spierpijn komt op |
| 24 tot 72 uur | Piek | Piek, vaak fors | Meeste stijfheid |
| 3 tot 7 dagen | Daalt langzaam | Daalt sneller | Klachten nemen af |
| Na 7 dagen rust | Basisniveau | Basisniveau | Schone uitgangswaarde |
Een verhoogd LDH bij een getrainde sporter is meestal geen alarmsignaal. Het is vaak gewoon de rekening van uw laatste zware sessie. Excentrische belasting doet dat het sterkst. Denk aan zwaar negatief werk, bergafwaarts hardlopen of een eerste sessie na een pauze.
De stijging is bovendien groter naarmate de prikkel ongewoner is. Een geoefende lifter die zijn vaste programma volgt, ziet weinig beweging. Diezelfde lifter na een nieuwe oefening ziet verhoogde waarden die dagen aanhouden.
Dat maakt LDH als prestatiemarker beperkt bruikbaar. De waarde volgt uw belasting, maar met vertraging en met veel ruis. Ze vertelt u niet of u overtraind bent. Ze vertelt u vooral of u recent hard bent geweest, wat u zelf al weet.
Waar de waarde wel voor deugt, is uitsluiten. Prikt u na een week rust? Is uw LDH dan nog steeds verhoogd, dan is training niet de verklaring. Dan wordt de vraag interessant.
De eerste andere verklaring is het buisje zelf. Bij hemolyse gaan rode bloedcellen kapot na de afname en niet in uw lichaam. Wanneer rode bloedcellen op die manier stukgaan, meet het lab LDH dat er nooit was.
Een tweede oorzaak is bloedarmoede. Die komt bij duursporters vaker voor dan gedacht. Een derde is een recente virusinfectie, die uw training toch al onderbrak.
Er is nog iets dat sporters vaak verrast. Een getrainde sporter heeft doorgaans een iets hogere uitgangswaarde dan iemand die niet traint. Dat komt door meer spiermassa en door bijna continue lichte spierombouw.
Uw persoonlijke normaal ligt daardoor mogelijk hoger in het bereik. Dat is geen afwijking en vraagt geen actie.
Het verklaart wel iets nuttigs. Uw eigen eerdere uitslag is een betere maatstaf dan de bovengrens van het lab. Meet daarom een keer in een rustige periode en bewaar dat getal. Bij elke volgende meting vergelijkt u dan met uw eigen basis. Een verschuiving ten opzichte van uzelf zegt meer dan een positie binnen een bevolkingsbereik.
Over kanker kunnen we kort zijn. LDH is geen screeningstest en spoort kanker niet op. Artsen gebruiken de waarde alleen om een al vastgestelde ziekte te volgen.
Sport u intensief en is uw LDH verhoogd? Lees dan LDH te hoog na het sporten: spierschade, je buisje of iets anders.
Geen zware training vooraf
NodigDoe in de 48 uur vóór de afname geen zware training, lange duurinspanning of iets waarvan je buiten adem raakt. Gewoon wandelen mag.
Timing bepaalt bij deze marker vrijwel alles. Prik minstens 72 uur na uw laatste zware sessie. Wilt u een echt schone uitgangswaarde, houd dan een volle week aan zonder ongewone belasting.
Doet u dat niet, dan meet u uw training en niet uw gezondheid. Dat is de meest gemaakte fout bij bloedonderzoek onder sporters. Neem een panel dat op maandag wordt geprikt, na een zware zaterdag. Dat toont verhoogde lever- en spierwaarden. Geen daarvan weerspiegelt een probleem.
Prik nuchter in de ochtend en drink de avond ervoor voldoende water. Goede hydratatie maakt de aderpunctie eenvoudiger, en een vlotte afname verkleint de kans op hemolyse.
Herhaalt u de meting, doe dat dan onder dezelfde omstandigheden. Zelfde tijdstip, zelfde herstelduur, zelfde lab. Alleen dan is het verschil tussen twee metingen betekenisvol.
Vraag LDH nooit alleen aan. Combineer met CK voor de spiervraag en met haptoglobine als bloedafbraak in beeld komt. Vermeld bij de afname wanneer u voor het laatst intensief trainde.
Plan een controlemeting bewust en niet impulsief. Een herhaling binnen een week na een verhoogde uitslag zegt weinig. Het enzym is dan nog aan het dalen. Twee tot drie weken later, na een rustige periode, geeft een veel bruikbaarder beeld.
Houdt u een trainingslogboek bij, noteer daarin ook de datum van elke bloedafname. Bij een afwijkende uitslag ziet u dan meteen welke week eraan voorafging. Dat ene gegeven beantwoordt de meeste vragen nog voordat een tweede test nodig is.
Een lage LDH waarde heeft geen betekenis voor uw training of gezondheid. Er is geen aandoening die erdoor wordt aangetoond, en artsen ondernemen er geen actie op. U hoeft er niets aan te veranderen in uw voeding of programma.
Er bestaat een zeer zeldzame erfelijke vorm waarbij het enzym gedeeltelijk ontbreekt. Sporters met die aandoening kunnen spierkramp en donkere urine krijgen bij maximale inspanning. Deze variant is uitzonderlijk zeldzaam en wordt niet via een routinepanel gevonden. Heeft u wel zulke klachten na zware training, bespreek die dan met uw arts.
Een lage waarde is ook geen maat voor herstel of voor conditie. Sporters vragen daar soms naar, omdat een laag getal gezond klinkt. Zo werkt deze marker echter niet. LDH beweegt met celschade en niet met uw vorm of uw trainingsstatus.
Wilt u herstel volgen, gebruik dan uw HRV. Ook uw slaapkwaliteit en uw prestaties in de sportschool helpen. Die drie reageren binnen dagen op een te zware week. LDH is daar te traag en te grof voor.
Een verhoogd LDH voelt u niet. Wat u wel voelt na een zware sessie is spierpijn, stijfheid en krachtverlies. Die klachten en de waarde hebben dezelfde oorzaak, maar de een veroorzaakt de ander niet.
Let op het patroon in plaats van op het getal. Spierpijn die binnen drie tot vijf dagen wegtrekt, past bij normaal herstel. Aanhoudende zwakte, donkere urine of zwelling van een spiergroep past daar niet bij. Die combinatie hoort dezelfde dag bij een arts, zeker na een extreme sessie.
Moeheid die niet verdwijnt met rust wijst een andere kant op. Datzelfde geldt voor bleekheid, of voor kortademigheid bij een makkelijk tempo. Denk dan eerder aan bloedarmoede dan aan spierschade.
Laag LDH is over het algemeen niet zorgwekkend en vereist geen verdere actie.
Verhoogd LDH kan wijzen op weefselschade in lever, hart of andere organen. Overweeg verdere evaluatie.
Laag LDH is over het algemeen niet zorgwekkend en vereist geen verdere actie.
Verhoogd LDH kan wijzen op weefselschade in lever, hart of andere organen. Overweeg verdere evaluatie.
U verlaagt uw LDH waarde niet rechtstreeks. U beïnvloedt haar via belasting en herstel, en via het moment van prikken.
Bouw volume en intensiteit geleidelijk op. De grootste stijgingen komen niet van hard trainen, maar van plotseling anders trainen. Introduceer nieuwe oefeningen met beperkt volume en breid daarna pas uit.
Plan uw bloedafname bewust in uw programma. Leg een deload- of rustweek vlak voor de meting. Zo krijgt u een uitgangswaarde die uw basis weergeeft en niet uw laatste zaterdag.
Slaap voldoende en eet genoeg eiwit voor spierherstel. Zorg daarnaast dat ijzer en vitamine B12 op peil blijven, want duursporters raken die sneller kwijt. Een tekort daaraan geeft zelf ook verhoogde waarden.
Blijft uw LDH verhoogd na een echte rustweek en een schone afname? Laat dan CK en haptoglobine meebepalen en bespreek het geheel met uw arts.
Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.
Een bloedonderzoek met 52 biomarkers voor je stofwisseling, geïnspireerd op het WHOOP Metabolic Health Panel — bloedsuikerregulatie, insuline, schildklier, lever en de mineralen achter je metabolisme.
Een uitgebreid bloedonderzoek met 45 biomarkers, geïnspireerd op WHOOP Advanced Labs — een diepgaande blik op stofwisseling, hart- en vaatrisico, hormonen, lever, nieren en ontsteking.
Een bloedonderzoek met 46 biomarkers voor hartgezondheid, geïnspireerd op het WHOOP Heart Health Panel — een geavanceerde blik op cholesterol, lipoproteïnen, ontsteking en nierfunctie.
Een bloedonderzoek met 51 biomarkers voor prestaties, geïnspireerd op het WHOOP Performance Health Panel — herstel, bloedaanmaak, schildklier, hormonen, ijzer en voedingsstatus voor wie traint.
Medisch adviseur
Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.
Medisch beleidBeoordeling door arts inbegrepen
Elk resultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.
LD (Lactaatdehydrogenase)
€10,-
We gebruiken cookies om het sitegebruik te analyseren en de effectiviteit van advertenties te meten.
Privacybeleid