Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Tumormarkers

CA 72-4: tumormerker die ook kan stijgen bij jicht en door colchicine

Volgens een overzichtsartikel uit 2026 is CA 72-4 een tumormerker die samenhangt met TAG-72, een groot eiwit met veel suikergroepen dat lijkt op slijmeiwitten, en die het sterkst samenhangt met maagkanker. Tumormerkers maakt het lichaam volgens de NVKC als reactie op kanker, of maakt de kanker zelf.

CA 72-4 stijgt niet alleen bij kanker: een onderzoek uit 2025 vond tijdens een jichtaanval een significant hogere CA 72-4 dan bij jicht zonder aanval en bij gezonde mensen. Of CA 72-4 verhoogd is, toont alleen een bloedtest.

Onderzoek drukt CA 72-4 uit in eenheden per milliliter (U/mL), en geen van de gelezen laboratoriumgidsen geeft een grenswaarde. Het jichtmiddel colchicine kan CA 72-4 verhogen zonder dat er kanker is.

Beoordeling door arts inbegrepen

CA 72-4 is een eiwit met suikergroepen dat in lage hoeveelheden in het bloed zit en dat sommige tumoren van de maag en darmen in grotere hoeveelheden afgeven. Star-SHL, Unilabs, Certe en Diagnostiek voor U bieden CA 72-4 niet aan en publiceren er geen grenswaarde voor; grenswaarden verschillen per meetmethode.

  • Bij mensen zonder klachten betekent een verhoogde CA 72-4 meestal geen kanker: in een Taiwanees onderzoek onder 7.757 gezonde volwassenen had 7,2 procent een hoge waarde, en minder dan 1 op de 500 van hen had maagkanker.
  • CA 72-4 is niet geschikt om mensen zonder klachten op kanker te screenen.
  • Bij een onverwacht hoge CA 72-4 is een redelijke eerste stap een herhaalde meting, met een controle van de meetmethode en een blik op klachten en beeldvorming.

Referentiewaarden

Geen algemeen erkende referentiewaarde

Voor CA 72-4 bestaat geen Nederlandse referentiewaarde. Geen enkele Nederlandse richtlijn of laboratoriumgids publiceert er een, en er bestaat — anders dan bij de meeste bloedwaarden — geen internationale standaard voor deze test. Daardoor meten verschillende apparaten verschillende getallen bij dezelfde persoon; de fabrikant schrijft zelf voor dat een CA 72-4-uitslag alleen mag worden gelezen naast de methode waarmee die is gemeten. Wij werken met verschillende partnerlaboratoria, die elk hun eigen apparatuur en eigen referentiewaarden hanteren. Uw eigen uitslag komt daarom mét het referentie-interval van het laboratorium dat úw bloed heeft onderzocht: dat is het interval dat voor u geldt. Overleg uw uitslag met uw arts.

Eenheid: ku/l

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

CA 72-4: wat deze test meet

Een CA 72-4-meting telt de hoeveelheid CA 72-4 in het bloed in eenheden per milliliter (U/mL). In een Chinees onderzoek hadden mensen met jichtartritis een mediane CA 72-4 van 4,55 U/ml, tegenover 1,59 U/ml bij gezonde deelnemers; dat zijn uitkomsten van dat onderzoek en geen grenswaarden. Meetmethoden voor CA 72-4 verschillen volgens een overzichtsartikel uit 2026.

CA 72-4: waarom deze waarde ertoe doet

CA 72-4 is van belang bij jicht omdat een verhoging door colchicine volgens een verslag over één patiënt uit 2025 voor een kankersignaal kan worden aangezien, met onnodige zorgen en extra onderzoeken.

Volgens de NVKC is een tumormerker op zichzelf niet voldoende om te bepalen of iemand kanker heeft.

CA 72-4: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

CA 72-4: wanneer is meten zinvol?

Een overzichtsartikel uit 2026 noemt de zorg rond maagkanker de belangrijkste toepassing van CA 72-4 en wijst het screenen van de bevolking met CA 72-4 af.

In een onderzoek uit 2019 had iedereen die colchicine gebruikte een verhoogde CA 72-4, en volgens de onderzoekers kan colchicine CA 72-4 verhogen.

CA 72-4: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Een lage CA 72-4 krijgt in de gelezen bronnen geen betekenis, en geen bron noemt klachten die bij een lage waarde horen. In een Chinees onderzoek lag de mediane CA 72-4 bij mensen met een te hoog urinezuur zonder jicht op 1,47 U/ml, een onderzoeksuitkomst en geen grenswaarde.

Hoge waarden

Een hoge CA 72-4 kan bij jicht samenhangen met een jichtaanval: in een onderzoek uit 2025 was CA 72-4 tijdens een aanval significant hoger dan bij jicht zonder aanval en bij gezonde mensen. Het jichtmiddel colchicine kan CA 72-4 ook verhogen.

Volgens een overzichtsartikel uit 2026 kan CA 72-4 verder stijgen bij andere goedaardige aandoeningen, ontstekingen of een storing in de meting. Een CA 72-4 die blijft, stijgt of sterk verhoogd is, vraagt volgens het artikel gericht onderzoek bij iemand met maagklachten of eerdere maagkanker.

CA 72-4: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verhoogt

  • Maagkanker

    CA 72-4 hangt het sterkst samen met maagkanker, maar is een aanvullende test die kanker niet op zichzelf kan aantonen.

  • Andere kankers in buik en bekken

    CA 72-4 is ook onderzocht als tumormarker bij kanker van de eierstok, de dikke darm en de alvleesklier.

  • Jichtaanval

    Tijdens een jichtaanval was CA 72-4 in onderzoek significant hoger dan bij jicht zonder aanval en bij gezonde mensen.

  • Colchicine

    Het jichtmiddel colchicine kan CA 72-4 verhogen; na het stoppen daalde de waarde in onderzoek weer.

  • Maagzweer, maagpoliepen en Helicobacter

    Een maagzweer, maagpoliepen, een chronisch ontstoken en dunner maagslijmvlies (atrofische gastritis) en een Helicobacter pylori-infectie gingen in onderzoek samen met een hogere CA 72-4.

CA 72-4: leefstijl en deze waarde

Een verhoogde CA 72-4 bij gebruik van colchicine wordt gelezen met dat gebruik in gedachten, want in een onderzoek uit 2019 steeg CA 72-4 geleidelijk na de start van colchicine en daalde het geleidelijk na het stoppen. In een verslag over één patiënt uit 2025 werd de herhaalmeting gedaan nadat colchicine een maand was gestopt. Stoppen met een voorgeschreven medicijn gebeurt alleen in overleg met de arts die het voorschreef.

CA 72-4: veelgestelde vragen

Verhoogt colchicine CA 72-4?

Ja, colchicine kan CA 72-4 verhogen: in een onderzoek uit 2019 hadden alle deelnemers die colchicine gebruikten een verhoogde CA 72-4, terwijl andere medicijnen volgens dat onderzoek geen effect hadden op CA 72-4.

Stijgt CA 72-4 tijdens een jichtaanval?

Een jichtaanval ging in een onderzoek uit 2025 samen met een significant hogere CA 72-4 dan jicht zonder aanval en dan bij gezonde mensen.

Wanneer is een verhoogde CA 72-4 wel een reden voor nader onderzoek?

Nader onderzoek bij een verhoogde CA 72-4 is volgens een overzichtsartikel uit 2026 nodig als CA 72-4 verhoogd blijft, verder stijgt of sterk verhoogd is, bij iemand met maagklachten, eerdere maagkanker of vocht in de buikholte of rond de longen.

CA 72-4: bronnen

  1. Ng RK, Shelat VG. Carbohydrate antigen 72-4 and tumor-associated glycoprotein 72 - tumor marker: Past, present and future. World J Gastrointest Pathophysiol 2026;17(3):125464. (opgehaald 2026) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Zhuang Y, et al. Elevated serum CA72-4 as a novel diagnostic biomarker for acute gout flares. Sci Rep 2025;15:20728. (opgehaald 2026) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  3. Zhao B, et al. An abnormal elevation of serum CA72-4 rather than other tumor markers can be caused by use of colchicine. Int J Biol Markers 2019;34(3):318-321. (opgehaald 2026) pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
  4. Hu PJ, et al. Clinical Evaluation of CA72-4 for Screening Gastric Cancer in A Healthy Population: A Multicenter Retrospective Study. Cancers (Basel) 2019;11(5):733. (opgehaald 2026) pmc.ncbi.nlm.nih.gov

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Sporters

Whoop Men's Health

Een bloedonderzoek met 49 biomarkers voor mannen, geïnspireerd op het WHOOP Men's Health Panel — testosteron, PSA en prostaatgezondheid plus een complete stofwisselings- en hormoonbasis.

Volledig Bloedbeeld Alkalische Fosfatase ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) Albumine Totaal Eiwit Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Cholesterol Totaal LDL Cholesterol HDL Cholesterol Triglyceriden Lp(a) Ureum Kreatinine eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) Calcium Bicarbonaat Chloride Natrium Kalium Magnesium Cortisol DHEA-S Oestradiol (E2) FSH (Follikelstimulerend Hormoon) LH (Luteïniserend Hormoon) SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline) Testosteron Totaal Vrij Testosteron TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) Glucose (Nuchter) HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Insuline (Nuchter) HOMA-IR CRP (C-Reactief Proteïne) Homocysteïne Ferritine IJzer Transferrine Transferrine Saturatie Vitamine D (25-OH) PSA (Prostaatspecifiek Antigeen) Prolactine Leptine Urinezuur Zink Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€659,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad